Hollandiya Kend Teserrufati Sistemi

Hollandiya kənd təsərrüfat sistemi haqqında maraqlı məlumatlar

• Hollandiya ABŞ dan sonra dünyanın ikinci ən böyük kənd təsərrüfat məhsulları ixracatçısıdır.
• Avropadan ixrac edilən tərəvəzin 1/4 Hollandiyanın payına düşür. 
• Peşəkarlıq, infrastruktur, qida emalı sənayesi və logistika Niderlandda olduqca yüksək səviyyədədir. 
• Dünyanın ən böyük qida və içki şirkətlərinin dördü Hollandiyada yerləşir. 
• İki holland universiteti aqro-qida mövzuları üzrə nəşrlərin sayı baxımından Avropanın ən yaxşı onluğundadır. 

Kaliforniya Soxulcanı Gübrə Istehsalı

 Torpağa kimyəvi gübrələr verərək, mikroorqanizmləri öldürürük. Əkin sahələrini yararsız hala salan şoranlaşma da ekoloji problem yaradan amillərdəndir. Çünki şoranlaşmış ərazi gələcəyin potensial səhrasıdır. Müasir suvarma üsulu olan damcı suvarma və ya çiləmə üsulu ilə suvarmaq lazımdır.

 Torpaq üzərində olan hər bir mikroorqanizmin öz funksiyası var. Biz isdi torpağa kimyəvi gübrələr verərək, bu mikroorqanizmləri öldürür, bunla da torpağı yararsız hala salırıq. Təkcə kimyəvi gübrə yox, təbii gübrələr də həddində verilməlidir. Təbii gübrələr kimi müxtəlif heyvan peyinlərindən və ya bio-humusdan istifadə etmək daha məqsədəuyğundur. 

Meqale: Heyvan peyini ilə soxulcan peyini müqayisə

 Bio-humus Kaliforniya soxulcanlarının məhsuludur. Bu məhsul artıq ölkəmizdə də emal edilir. Bundan başqa ölkədə olan quşçuluq broylerindən, iri buynuzlu mal-qara fermalarından çıxan peyinlərdən sənaye üsulu yüksək keyfiyyətli gübrələr əldə etmək mümükündür. Bu isə öz növbəsində əhali üçün yeni iş yeri, həm də gəlir deməkdir. 

Biohumus dünya bazarında özünə ən keyfiyyətli ekoloji təmiz gübrə növü adını qazanmışdır. 

Meqale: Biohumusdan Istifadə

Təmiz torpaq, sağlam həyat...

Soxulcan Peyin Istehsali

 Vermikompost (biohumus, koprolit, soxulcan peyini) soxulcanın kənd təsərrüfatı orqanik tullantılarından istehsal etdiyi məhsuludur. Bu üsulla bitki becərtməyin pioneri Tomas Barret olub. O, keçən əsrin 40-cı illərində öz fermasında yetişdirdiyi tərəvəz nümunələrinin həcm və məhsuldarlığının artımına soxulcanının ifraz etdiyi biohumusun müsbət təsir etdiyini sübut edib. Hal hazırda ərəb ölkələrinin əkinçilik üçün yararsız sayılan qumsal sahələrini məhz vermikompost ilə mədəniləşdirirlər. 

 Vermikompostun müsbət cəhətləri: 

Soxulcan Gübrəsi Istehsalı

1 – Soxulcanın orqanizmindən keçdikdə, alaq toxumları cücərmə qabiliyyətini itirirlər, 
2 – Heyvan peyini ilə müqayisədə, vermikompostda bağırsaq çöpünün sayı az olur, 
3 – Ağır metallar bitkilərin qavraya bilmədiyi kimyəvi birləşmələrə çevirildikdən, vermikomposta əkilən bitkinin tərkibindəki toksiklik azalır, 
4 – Torpağın strukturunu daha yüngül və havalı edir, kasıb torpaqları zənginləşdirir. 
5 – Azot, fosfor və kaliumun tez həll olunan formaları, mikroelementlər və soxulcanın ixrac etdiyi fitohormonlar bitkinin artımını sürətləndirir. 

Bir çox hallarda, xüsusiləşdirilmiş dükanlarda vermikompost əvəzinə torf və qum qarışığını parnik torpağı ilə qarışdırıb, satırlar! Bunlar vermikompost deyil, bunlar biohumus da deyil.


Meqale: Heyvan peyini ilə soxulcan peyini müqayisə 

Ekoloji Təmiz Məhsul

Orqanik və ya "ekoloji təmiz" təmiz məhsul haqqında.

 EKOLOJİ TƏMİZ MƏHSUL NƏDİR?

 Ekoloji təmiz məhsullar tərkibində zərərli maddələrin miqdarı adi məhsullara nisbətən dəfələrlə az olan, normativlərə uyğun məhsullardır. Ekoloji təmiz məhsullar mineral gübrələr, pestisidlər və digər texnogen təsirlərin olmadığı təmiz sahələrdən alınır. Təbii xammaldan minimal kənar qatqıların təsiri ilə alınan məhsulları da ekoloji təmiz hesab etmək olar.

Orqanik kənd təsərrüfatı

 Eko-, bio-, orqanik terminləri eyni prosesi ifadə edən müxtəlif anlayışlardır: Avropada qəbul edilmiş ekoloji (bioloji və ya üzvi) kənd təsərrüfatı və istehsal standartları əsasında yetişdirilən, yığılan, emal edilən və qablaşdırılan məhsullar nəzərdə tutulur. İngilislər bunu organic, almanlar və fransızlar bio, hollandlar isə eco adlandırır.

EkoTəsərrüfat - Elektron Kitabxana

Ekoloji Təmiz Kənd Təsərrüfatı

Elektron Kitab

Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası 

Botanika İnstitutu 

Ekoloji Təmiz Kənd Təsərrüfatı üzrə Regional Təcrübə və Resurs Mərkəzi