Вермикомпост

 Вермикомпост, или биогумус, — органическое удобрение, продукт переработки органических отходов сельского хозяйства дождевыми червями (чаще всего Eisenia foetida и Lumbricus rubellus) и бактериями с участием других организмов (насекомые, грибы и т. д.). В процессе вермикомпостирования семена сорняков проходят через организм червя и теряют свою всхожесть. Помимо этого в вермикомпосте по сравнению с навозом снижается содержание кишечной палочки. Уменьшается токсичность тяжёлых металлов за счёт их перехода в комплексные труднорастворимые соединения, практически недоступные для растений. Как и все органические удобрения, вермикомпост улучшает структуру почвы и её водно-физические свойства. 

Bitkidə Qida Çatışmazlığı və əlamətləri

 Bitkinin ideal inkişafı istilik, nəm, günəş işığı, torpağın fiziki, bioloji və kimyəvi xüsusiyyətləri ilə bağlıdır. Hava və iqlim kimi ekoloji faktorlarla yanaşı torpak pH-ı, havalanma xüsusiyyətləri, maddələr nisbəti, torpağın bioloji quruluşu, qida elemetlərinin tarazlığı bitkinin torpaqdakı qida elementlərindən faydalanma vəziyyətini təyin edən faktorlardır. Bu faktorlar bitkinin inkişafı baxımından gübrələmə qədər dəyərlidir və öncədən nəzərə alınmaları vacibdir. 

 Bitkilər karbon, hidrogen və oksigeni hava və sudan, digər bütün qida elementlərini isə torpaqdan təmin edir. Bitkinin ən çox ehtiyacı olan qida maddələri kalsiyum, azot, fosfor, maqneziyum, kalium və kükürtdür. Bu elemetlər hər hektara 11,2 kq-dan 440 kq-dək verilməlidir. Bitkinin ən az ehtiyac duyduğu elemetlər isə bor, xlorid, mis, dəmir, manqan, molibden və sinkdir. Bunlardan molibden hər hektara 15 qr, dəmir və manqan isə 700 qr verilməlidir. 

 Bitkidə qida çatışmazlığı və əlamətləri

 Bitkilər lazımi qidaları kifayət qədər ala bilmədikləri zaman, gözlə görünən çatışmazlıq əlamətləri göstərirlər. Əsas çatışmazlıq əlamətləri bunlardır: 

Azot çatışmazlığı: Bitkinin inkişafına mane olur, rəngi saralır. Yarpağ ucları bitkinin altındakı yarpaqlardan başlayaraq qırmızımtıl qəhyəyi rəngdə olur. 

Fosfor çatışmazlığı: Kökün inkişafına mane olur, saplar uzanır, bitkinin yetkinləşməsi gecikir. Bitkinin rəngi göyərir. 

Hollandiya Kend Teserrufati Sistemi

Hollandiya kənd təsərrüfat sistemi haqqında maraqlı məlumatlar



  • Hollandiya ABŞ dan sonra dünyanın ikinci ən böyük kənd təsərrüfat məhsulları ixracatçısıdır.
  • Avropadan ixrac edilən tərəvəzin 1/4 Hollandiyanın payına düşür. 
  • Peşəkarlıq, infrastruktur, qida emalı sənayesi və logistika Niderlandda olduqca yüksək səviyyədədir. 
  • Dünyanın ən böyük qida və içki şirkətlərinin dördü Hollandiyada yerləşir. 
  • İki holland universiteti aqro-qida mövzuları üzrə nəşrlərin sayı baxımından Avropanın ən yaxşı onluğundadır. 

Kaliforniya Soxulcanı Gübrə Istehsalı

 Torpağa kimyəvi gübrələr verərək, mikroorqanizmləri öldürürük. Əkin sahələrini yararsız hala salan şoranlaşma da ekoloji problem yaradan amillərdəndir. Çünki şoranlaşmış ərazi gələcəyin potensial səhrasıdır. Müasir suvarma üsulu olan damcı suvarma və ya çiləmə üsulu ilə suvarmaq lazımdır.

 Torpaq üzərində olan hər bir mikroorqanizmin öz funksiyası var. Biz isdi torpağa kimyəvi gübrələr verərək, bu mikroorqanizmləri öldürür, bunla da torpağı yararsız hala salırıq. Təkcə kimyəvi gübrə yox, təbii gübrələr də həddində verilməlidir. Təbii gübrələr kimi müxtəlif heyvan peyinlərindən və ya bio-humusdan istifadə etmək daha məqsədəuyğundur. 

Meqale: Heyvan peyini ilə soxulcan peyini müqayisə

 Bio-humus Kaliforniya soxulcanlarının məhsuludur. Bu məhsul artıq ölkəmizdə də emal edilir. Bundan başqa ölkədə olan quşçuluq broylerindən, iri buynuzlu mal-qara fermalarından çıxan peyinlərdən sənaye üsulu yüksək keyfiyyətli gübrələr əldə etmək mümükündür. Bu isə öz növbəsində əhali üçün yeni iş yeri, həm də gəlir deməkdir. 

Biohumus dünya bazarında özünə ən keyfiyyətli ekoloji təmiz gübrə növü adını qazanmışdır. 

Meqale: Biohumusdan Istifadə

Təmiz torpaq, sağlam həyat...

Soxulcan Peyin Istehsali

 Vermikompost (biohumus, koprolit, soxulcan peyini) soxulcanın kənd təsərrüfatı orqanik tullantılarından istehsal etdiyi məhsuludur. Bu üsulla bitki becərtməyin pioneri Tomas Barret olub. O, keçən əsrin 40-cı illərində öz fermasında yetişdirdiyi tərəvəz nümunələrinin həcm və məhsuldarlığının artımına soxulcanının ifraz etdiyi biohumusun müsbət təsir etdiyini sübut edib. Hal hazırda ərəb ölkələrinin əkinçilik üçün yararsız sayılan qumsal sahələrini məhz vermikompost ilə mədəniləşdirirlər. 

 Vermikompostun müsbət cəhətləri: 
Soxulcan Gübrəsi Istehsalı
1  Soxulcanın orqanizmindən keçdikdə, alaq toxumları cücərmə qabiliyyətini itirirlər, 
2 – Heyvan peyini ilə müqayisədə, vermikompostda bağırsaq çöpünün sayı az olur, 
3 – Ağır metallar bitkilərin qavraya bilmədiyi kimyəvi birləşmələrə çevirildikdən, vermikomposta əkilən bitkinin tərkibindəki toksiklik azalır, 
4 – Torpağın strukturunu daha yüngül və havalı edir, kasıb torpaqları zənginləşdirir. 
5 – Azot, fosfor və kaliumun tez həll olunan formaları, mikroelementlər və soxulcanın ixrac etdiyi fitohormonlar bitkinin artımını sürətləndirir. 

Bir çox hallarda, xüsusiləşdirilmiş dükanlarda vermikompost əvəzinə torf və qum qarışığını parnik torpağı ilə qarışdırıb, satırlar! Bunlar vermikompost deyil, bunlar biohumus da deyil.


Meqale: Heyvan peyini ilə soxulcan peyini müqayisə